Ekspozycja poświęcona jest historii II RP. To niezmiernie ważne, by przypominać o tym, że naszych ówczesnych granic nikt nie dał nam za darmo, a powstanie państwa, które ukształtowało się w latach 1918-1921, kosztowało naszych rodaków morze krwi. Ich poświęcenie, determinacja, odwaga i walka doprowadziły do tego, że mogliśmy obronić funkcjonowanie państwa" – powiedział podczas wernisażu dyrektor łódzkiego oddziału IPN dr Dariusz Rogut.

Przygotowana przez Biuro Edukacji Narodowej IPN plenerowa ekspozycja składa się 19 kolorowych, wielkoformatowych plansz. Poprzez zdjęcia, mapy, odezwy oraz historyczne opisy ukazano na nich wysiłek Polaków w ustaleniu granic odrodzonej Polski zarówno żołnierzy, ochotników, jak i dyplomatów. Przedstawione zostały m.in. wygrane bitwy Polaków, w tym o Lwów z 1918 r., warszawska z 1920 r. czy niemeńska, a także zagadnienia dotyczące powstań: wielkopolskiego, śląskich, i mniej znanego powstania sejneńskiego.

Dużo miejsca poświęcono również najważniejszej, decydującej o losie młodego państwa, wojnie z bolszewikami. Ważną częścią ekspozycji są sukcesy dyplomatyczne Polaków na arenie międzynarodowej, m.in. Ignacego Jana Paderewskiego czy Romana Dmowskiego na konferencji pokojowej w Wersalu.

Tytuł wystawy nawiązuje do słów marszałka Józefa Piłsudskiego "Polska będzie wielka albo nie będzie jej wcale" i zdaniem jej twórców pokazują one, czym tak naprawdę była walka Polaków o granice w latach 1918–1921. Wskazują, że po odzyskaniu niepodległości nadszedł czas trudnych decyzji i próby dla narodu polskiego. Walka toczyła się nie tylko o kształt konkretnej granicy czy przynależność danego regionu, ale przede wszystkim o ducha polskiej państwowości.

Walki, które trwały do 1921 roku przyniosły nie tylko utrwalenie granic II RP, ale również pokazały i podkreśliły wielkie poświęcenie narodu polskiego w ciężkich zmaganiach o odzyskanie niepodległości. Trzeba pamiętać, że bez determinacji i bohaterstwa nie byłoby wówczas polskiego Lwowa, trzeba pamiętać o walkach o polskie Wilno, Wielkopolskę, determinacji Ślązaków. Bez tego wielkiego zaangażowania Polska by nie funkcjonowała i należy o tym przypominać.

– zaznaczył dr Rogut.

Eskpozycję będzie można oglądać w Łodzi do 24 listopada.