Tłuszcz zawarty w oliwie jest bardzo wydajnym źródłem energii – nie tylko zasilał lampki, ale także nasz organizm. Już niewielka ilość oliwy daje uczucie sytości i energię na cały dzień. Kwasy tłuszczowe zawarte w oliwie z oliwek występują w idealnej proporcji, takiej jaka najlepiej odpowiada potrzebom naszych organizmów.
Naukowcy wskazują, że już samo regularne spożycie oliwy wpływa pozytywnie na funkcjonowanie mózgu.

Trzonem diety śródziemnomorskiej są trzy rośliny: pszenica, winogrona i oliwki! Prozdrowotne walory oliwy może przyćmić chyba tylko jej wyjątkowy smak i aromat. Wszystko jednak zależy od jej jakości, ponieważ w odróżnieniu od innych składników pożywienia, tłuszcze i związki w nich rozpuszczone prosto z naszego jelita przedostają się do krwiobiegu, skąd przedostają się między innymi do mózgu. Bardzo łatwo przenikają barierę krew-mózg i mogą usprawniać lub utrudniać prawidłową jego pracę. Spożywanie oliwy przez kilka miesięcy znacznie ograniczona rozwój płytek amyloidowych oraz splątków neurofibrylarnych.

Dotyczy to jedynie PRAWDZIWEJ oliwy extra virgin. Nie od dzisiaj wiadomo, że wypijanie 40 mililitrów oliwy dziennie, dodanej na zimno do sosów i sałatek, obniża śmiertelność z powodu chorób serca aż o 40%, a z powodu innych chorób o 30%! Choć wyniki były jednoznaczne, do niedawna mechanizm działania oliwy nie do końca był jasny. Dopiero polscy badacze, pod kierownictwem prof. Marka Naruszewicza udowodnili, że
związek nazwany oleaceiną chroni bezpośrednio przed zawałem i udarem! Bogate w niego są jednak jedynie odmiany oliwy extra virgin mające ciemnozielonkawy kolor i  charakterystyczny gorzkawy smak. Pozytywne działanie odnotowano jedynie przy stosowaniu oliwy na zimno, ponieważ podgrzanie już do temperatury 60 stopni powodowało rozpad oleaceiny.

Jak wybrać dobrą oliwę?
Dawniej najlepszą oliwę, oliwę tłoczoną, otrzymywano rozgniatając oliwki umieszczone w koszyku, udeptując je nogami. Oliwę gorszego gatunku otrzymywano ubijając, a następnie wyciskając miąższ. Ten proces można było powtórzyć, żeby otrzymywać więcej oliwy, jeszcze mniej wartościowej.

Kieruj się kilkoma prostymi zasadami:

1. Sprawdź na etykiecie, czy jest to rzeczywiście prawdziwa oliwa extra virgin. Producent jest zobowiązany do zamieszczenia takiej informacji. Gorszą jakościowo jest oliwa virgin, natomiast „pure olive” jest mieszanką mającą najmniej pozytywnych właściwości.

2. Oliwa powinna być ciemnozielona i gęsta. Dobra oliwa powinna być przechowywana w grubej, ciemnej, szklanej butelce. Jeżeli jest inaczej i widzisz jasnożółty lub słomkowy płyn w plastikowej butelce, to nawet się nie zastanawiaj nad jej zakupem.

3. Wyszukaj informację, z jakiego kraju pochodzi oliwa. Powinien być określony jeden kraj. Jeżeli widnieje ich więcej lub określone jest to zbiorczo (np. rozlewana na terenie Unii Europejskiej),  nie kupuj jej. Może to oznaczać, że oliwa jest już wiekowa, co nie wróży nic dobrego. Producent dobrej oliwy zadba o to, aby było jasno określone jej pochodzenie.

4. Sprawdź datę zbioru oliwek. Od zbioru do pojawienia się oliwy na półce w sklepie powinno upłynąć kilka tygodni. Niestety, oliwa jełczeje. Kwasy tłuszczowe, szczególnie te nienasycone, utleniają się. Jeżeli producent nie chwali się informacją o świeżości swojej oliwy, lepiej poszukaj innej.

5. W domu otwórz butelkę. Powąchaj oliwę i odrobinę spróbuj. Prawdziwa oliwa extra virgin powinna być lekko gorzkawa, wręcz drapiąca w gardło. To może oznaczać, że jest świeża, a efekt drapania w gardle dają cenne polifenole. Jeżeli w oliwie pojawią się pomarańczowe lub czerwone refleksy, oznacza to, że tłuszcz uległ zjełczeniu i oliwa nie nadaje się do jedzenia.

Oliwa z oliwek nie jest produktem z naszego regionu, dlatego musi przejść długą podroż, zanim trafi na nasze stoły. Zastanów się więc nad wyborem dobrego polskiego oleju rzepakowego. Zasady jego wyboru są takie same jak w przypadku oliwy.

Polski olej rzepakowy
Bezpieczny olej rzepakowy na dobre zagościł na naszych stołach stosunkowo niedawno. Dopiero w roku 1975 udało się stworzyć odmianę pozbawioną kwasu eurykowego, działającego negatywnie na organizm ludzki. Obecne odmiany nie zawierają już tej frakcji tłuszczów, natomiast charakteryzują się bardzo dobrą proporcją kwasów omega-3 do omega-6 wynoszącą 1:2. Podobnie jak truskawka powstała ze skrzyżowania dwóch odmian poziomek, tak odmiany rzepaku używane do produkcji oleju zostały skrzyżowane z kanadyjskimi
odmianami niezawierającymi kwasu eurykowego. Olej rzepakowy również, jak oliwa z oliwek, charakteryzuje się bogatym smakiem i aromatem.

Oliwa z oliwek i olej rzepakowy wykazują bardzo dobre właściwości prozdrowotne. Obniżają ryzyko chorób cywilizacyjnych takich jak cukrzyca, niektóre nowotwory, depresja, demencja, choroba Alzheimera, spowalniają też procesy starzenia się komórek. Dobre jakościowo oliwy i oleje wpływają pozytywnie na
cerę, włosy i paznokcie. Pomagają zadbać również o sprawnie działające jelita. Jednak kluczem nie jest sam tłuszcz, jaki otrzymujemy po ekstrakcji oliwy, ale jego zawartość. Dlatego tak istotny jest dobry jakościowo, pełnowartościowy produkt pełny pozytywnie działających kwasów tłuszczowych, witamin rozpuszczalnych w tłuszczach oraz przeciwutleniaczy.

Zalecane jest  spożywanie 2–3 łyżek oliwy lub oleju rzepakowego dziennie. Warto nabyć mniejsze opakowanie, ponieważ oliwa i olej rzepakowy, w przeciwieństwie do wina, z czasem ulegają utlenianiu i jełczeniu. Najlepiej więc zadbać o to, by butelka została wykorzystana w ciągu 1–2 miesięcy. 

Przepis 

Aromatyczna oliwa do maczania pieczywa
Składniki: oliwa z oliwek, świeże oregano, czosnek, grubo mielony pieprz, sól morska, bagietka

Przygotowanie
Czosnek rozetrzeć z solą. Dodać pieprz oraz posiekać oregano. Całość zalać oliwą.