Obecny pałac wzniesiono w latach 1882-1885, według projektu Konstantego Heidenreicha z Kopic. Piękny budynek miał pełnić rolę rezydencji rodzinnej. Całkowity koszt budowy kompleksu pałacowego wyniósł 386 000 ówczesnych marek.
Zespół pałacowo-parkowy tworzą pałac z kaplicą, zabudowania folwarczne, oficyna ze stajnią i wozownią – wszystko w stylu neomanieryzmu niderlandzkiego z wieloma dodatkami neogotyckimi oraz otaczający pałac park.
Część reprezentacyjną pałacu stanowiła fasada środkowa, z poprzedzającą ją fontanną i umieszczonym na wysokości piętra, pochodzącym z 1620 roku, hrabiowskim herbem rodziny Ballestremów.
Pałac jest budowlą trójskrzydłową, posiada dwie kondygnacje i zbudowany jest na planie litery „U”. Przykryty jest wysokimi dachami czterospadowymi. Dachy budynku zdobią liczne wieże i wieżyczki, iglice, pinakle i lukarny. Elewacje wykonane z cegły klinkierowej są bogato zdobione detalami kamieniarskimi. Nad całym obiektem góruje czworoboczna wieża z zegarem, przykryta wysokim dachem namiotowym w narożniku północno-zachodnim.

Kaplica pałacu Ballestremów
W skrzydle południowo-zachodnim znajduje się kaplica Niepokalanego Poczęcia NMP. Kaplica została konsekrowana 15 października 1885 roku i służyła wiernym jako kościół parafialny. Kościół podlegał do 1945 r. pod parafię Rudno.
Dawne wnętrza pałacowe były urządzone bogato, choć bez przesadnego przepychu. Pałac zdobiły cenne meble oraz unikatowe zbiory broni białej i palnej, trofea myśliwskie, a także liczne kosztowne portrety i płótna znanych mistrzów.
Na dziedzińcu wewnętrznym pałacu usytuowana jest fontanna, figura Matki Boskiej z Dzieciątkiem z ok. 1870 r., otoczona kutym płotkiem oraz pomnik z popiersiem Giovanniego Ballestrema. 

Dom Kawalera
Obok pałacu w 1881 r. wzniesiony został ówczesnym zwyczajem, dodatkowy piętrowy budynek tzw. „Dom Kawalera”, przeznaczony początkowo głównie dla starszego syna hrabiego Leona. W latach następnych Dom Kawalera pełnił funkcję luksusowego lokum dla przybywających tu gości. Podobnie jak pałac zbudowany z litej cegły, w stylu eklektycznym z wieloma dodatkami neogotyckimi.

Park pałacowy 
Przynależący do pałacu park o pow. ok. 2,4 ha został założony w 1885 roku.
Park otoczony jest masywnym ceglanym ogrodzeniem. W parku posadzono kilkaset gatunków roślin, z których do dzisiaj zachowało się 23 gatunki krzewów i 40 gatunków drzew (klony, jesiony, lipy i potężny dąb szypułkowy o obwodzie 5 m). Rosną tutaj także drzewa egzotyczne: miłorząb japoński, cypryśnik błotny, choina kanadyjska i kilka gatunków magnolii.
Park krajobrazowy otaczający rezydencję prócz rzadkich okazów starodrzewia i wspaniale kwitnących magnolii, ma liczne elementy małej architektury: staw, pomnik, stylowe ogrodzenie.

Sama wojna nie zniszczyła obiektu, tak jak późniejsze jego losy. Po stacjonującym w pławniowickich dobrach marszałku Iwanie Koniewie pozostały jedynie zdewastowane meble i zniszczone wnętrza. Zniknęło cenne wyposażenie z niepowtarzalnymi kolekcjami porcelany, sreber i naczyń.

Od 1978 roku w pałacu funkcjonuje Diecezjalny Dom Rekolekcyjny. Budynek pałacowy i okoliczny park zmieniając często mieszkańców i przeznaczenie, pozbawiony jakiejkolwiek opieki konserwatorskiej ulegał przez lata postępującej dewastacji i zaniedbaniu.

Remont kapitalny połączony z pracami konserwatorskimi ruszył od 1993 r. Rekonstrukcję przeprowadzono z wielką dokładnością i niesamowitą troską o szczegóły. O drobiazgowości dokonanego remontu świadczyć może chociażby to, że szyby w oknach pałacowych składają się z malutkich szkiełek łączonych ze sobą spoinami ołowianymi, jakie były stosowane przy konstruowaniu witraży. W roku 2007 Zespół pałacowo-parkowy w Pławniowicach jako jedyny w województwie śląskim otrzymał nagrodę w konkursie Generalnego Konserwatora Zabytków „Zabytek Zadbany”.